Allerjik Hastalıkların Ortaya Çıkmasında Yardımcı Faktörler

    Allerjik rahatsızlık ortaya çıkması 2 şekilde olabilir.
1- Allerjenlerin ortamda artması ile
2- Allerjenler ortamda artmadan stres, üzüntü, gripal enfeksiyon, ani iklim veya hormonel değişiklikler gibi çevresel faktörlerin allerji dengesini bozarak hastalık belirtilerini ortaya çıkarması.
    Yukarıda bahsettiğimiz allerjenler tek başına allerjik hastalıkların oluşması için yeterli olmamaktadır. Bu noktada hepimizin aklına şöyle bir sual gelebilir. Bu allerjenleri içeren havayı hepimiz soluduğumuz veya aynı besinleri yediğimiz halde niçin hepimizde allerjik hastalık meydana gelmiyor?
    Allerjik hastalıkların oluşmasında rol oynayan birçok başka sebepler de vardır. Bunların başında kalıtım faktörü gelmektedir. Allerjik hastaların aile fertlerini incelediğimiz zaman ebeveynlerinde veya akrabaları arasında benzer allerjik kimselerin bulunduğu gözlemlenmektedir.
    Dünyada ve yurdumuzda nüfusun yaklaşık yüzde 15-20 si allerjik bünyeli olarak doğmaktadır. Bunların da yüzde 1-2 sinde hayatlarının bir döneminde bronşiel astma şikayetleri başlamaktadır. Sonuçta, memleketimizde 600,000 ile 1,200.000 milyon arasında astmalı bulunmaktadır.
    Ebeyenlerin biri allerjik bünyeli olan ailelerin çocuklarınında allerjik bünyeli olma oranı yüzde 40 iken hem anne ve hem de babasının ailelerinde allerji olan çocuklarda bu oran yüzde 80 civarında bulunmaktadır. Kalıtım faktörünün dışında allerjik hastalıkların oluşmasında birçok diğer etkenler de mevcuttur.

    Bunları “bir bardak örneği” ile şematik açıklayabiliriz. Buna göre, kalıtım faktörü biyolojik bir bardağa benzetilerek, çevresel faktörler şekilde özetlenmiştir. Bu bardağın taşması, bir allerjik hastalığın belirtisine işaret etmektedir. Bardağın içinde allerjenlere ilave olarak o kimsenin hormonal ve emosyonel (aşırı sevinç veya üzüntü) durumu, enfeksiyon geçirmesi yer alırken bardağın dışında da ailesine ait çevresel faktörler, iklimde ani değişiklikler, havanın içindeki kimyasal koku ve inorganik toz ve irritanlar gösterilmiştir

    Allerjenler enjeksiyon ile dolaşıma verildiğinde IgG tip koruyucu antikorlar oluşur. Allerjenler solunum yolundan girince IgE ile Bazofil hücresi yüzeyinde birleşerek hastalığa neden olurken, IgG ile birleşince vücuttan temizlenir.
    Allerjik hastalık belirtilerinin ortaya çıkmasında bu faktörler tekbaşına veya birlikte rol oynarlar. Örneğin, allerjik bir kimse sadece çayır polenlerine allerjik ise ve bu cins çayır poleni ilkbahar mevsiminde yeterli miktarda havada bulunuyorsa hastada allerjik nezle şikayetleri başlıyabilir. Bu durumda bardağı taşıran faktör sadece polenlerdir. Fakat havada polen miktarı az olduğu halde, diğer faktörler (buluğ çağı, hamilelik, menapoz) gibi hormonal değişikler de eklenerek bardağın taşması ile allerjik belirtiler ortaya çıkabilir. Aynı şekilde hastanın emosyonel durumu (aşırı sevinç veya üzüntüsü) enfeksiyon geçirmesi, ailesinin sosyal problemleri de zaman zaman bardağın taşmasında rol oynayarak hastalık şikayetlerini artırır veya yeni bir hastalık belirtisini ortaya çıkarabilir. Çoğu zaman sevinç veya üzüntü ile allerjik şikayetlerin ortaya çıktığı görülebilir. Aslında bu ek faktörlerin hastalık belirtilerini ortaya çıkarabilmesi için temelde hastanın allerjik bünyeli olması gerekmektedir. Zira ruhsal problemi olan fakat allerjik bünyeli olmayan birçok kişide allerjik hastalık görülmemektedir.